Rocznica polskości Lęborka

Utworzono: 10-03-2021

10 marca 1945 roku Lębork został wyzwolony spod władzy hitlerowskiej. To również dzień wkroczenia do miasta żołnierzy Armii Czerwonej i rocznica tragicznych wydarzeń na plebanii kościoła św. Jakuba, na skutek których śmierć poniosło dwóch księży ukrywających się przed radzickimi żołnierzami. W rocznicowych obchodach uczestniczył Edmund Głombiewski, Wicestarosta Lęborski oraz przedstawiciele władz miejskich.
Rocznicowe obchody rozpoczęły się okolicznościową mszą św. w Sanktuarium św. Jakuba Ap.. W tym roku msza połączona była z rekolekcjami wielkopostnymi. Ofiary działań wojennych wspomniano podczas składania kwiatów i zniczy pod tablicą upamiętniającą wydarzenia i osoby zamordowane przez Sowietów w dniu wejścia Armii Czerwonej do Lęborka. 10 marca to również umowna rocznica dewastacji miasta, które choć nie ucierpiało wskutek bezpośrednich działań wojennych, to w centrum zostało zdemolowane przez plądrujących je „wyzwolicieli”. Poprzedzające 10 marca działania wojenne stanowiły część tzw. Operacji Pomorskiej oddziałów Armii Radzieckiej, wchodzących w skład 2 Frontu Białoruskiego pod dowództwem marszałka Konstantego Rokossowskiego. Chociaż koncentracja wojsk w mieście i na jego obrzeżach była ogromna, finalnie oddano tylko kilka strzałów na oślep w kierunku miasta. Zostało ono zajęte bez ciężkich walk. Ostatni żołnierze niemieccy opuścili je tuż po północy i ewakuowali się w kierunku Wejherowa. Plądrowanie i demolowanie miasta przez sowieckich „trofiejszczyków”, podążających za regularną armią, rozpoczęło się po południu 10 marca. Wyrzucano z mieszkań niemiecką ludność cywilną w poszukiwaniu pozostałych hitlerowskich żołnierzy i w celu grabieży majątku. Koszmar nadszedł nocą, kiedy Sowieci odkryli w firmie Koch & Kaspar zapasy alkoholu. Pijane hordy uzbrojonych bandytów zniszczyły doszczętnie centrum miasta i zabudowę przy ówczesnych głównych ulicach. Świadek tamtych wydarzeń wspominał efekt tych działań jako wszechobecną plątaninę ruin, fruwającego pierza, szczątków padłych koni, wraków samochodów, przedmiotów gospodarstwa domowego i wyposażenia mieszkań i zakładów. Obalone miejskie latarnie i powybijane witryny sklepowe dopełniały tragicznego obrazu miasta. Kreowanie nowej lęborskiej rzeczywistości, w realiach politycznej podległości kraju Związkowi Socjalistycznych Republik Radzieckich,  rozpoczęło się po pojawieniu się pierwszych przedstawicieli władz polskich.
Upamiętniając osoby które zginęły uciekając przed Sowietami, chroniąc się na plebanii kościoła św. Jakuba Ap., wraz z księżmi: Robertem Königiem i Franciszkiem Szynkowskim, na terenie obecnego sanktuarium 6 lat temu wmurowano tablicę upamiętniającą te wydarzenia. Corocznie pod tablicą składane są kwiaty i zapalane znicze. W tym roku hołd tym, którzy stracili życie złożyli: Edmund Głombiewski – Wicestarosta Lęborski, Witold Namyślak – Burmistrz Miasta Lęborka w asyście księży, sekretarzy miasta i powiatu oraz mieszkańców Lęborka.